Lazerle dövme silme nasıl çalışır? Basit bir anlatım
Basit bir dille: dövme pigmenti deride neden kalır, nanosaniye ve pikosaniye lazerler onu nasıl parçalar, 1064, 532 ve 755 nm hangi renkleri siler.
Lazerle dövme silme, bilimsel açıdan karmaşık ve büyüleyici bir süreçtir; ama bu yazıda onu basit örneklerle, olabildiğince sade ve anlaşılır bir şekilde açıklamaya çalışacağım.
Lazerle dövme silme: ayrıntılı bir bakış
Dövme nedir ve silinmesi neden her zaman kolay değildir?
İnsanlar on binlerce yıldır dövme yaptırıyor. Başlangıçta pigment olarak kül ve el altında ne varsa kullanılıyordu; bugün dövme sektörü akla gelebilecek her renkte yüksek teknolojili boyalar üretiyor. Parlayan, kaybolan ve beliren boyalar bile var! (Kaybolan boyalar hakkında daha fazlası Magic Ink yazısında.)
Bir boyanın ana bileşeni, pigment adı verilen, farklı renklerdeki çözünmeyen minik parçacıklardır. Derinin orta katmanında kalan bu parçacıklar, deri yüzeyine baktığınızda gördüğünüz dövme desenini oluşturur. Pigment parçacıkları baştan çeşitli fiziksel ve kimyasal etkilere dayanacak şekilde tasarlanır ve deride yıllarca, hatta on yıllarca kalabilir.
Pigment parçacıklarının boyutu, deride “düzeni” sağlayan bağışıklık hücrelerinin onları yutup deriden uzaklaştıramayacağı şekilde seçilir! Bir hücrenin bakış açısından oldukça büyüktürler. Dövme pigmenti parçacıklarının deride yer değiştirmemesinin nedeni budur.
Atım pigment parçacığına ne yapar
“Atış yap” düğmesine birkaç kez basın.
Pigment dermiste parçacık kümeleri halinde durur. Vücut onları kendi başına temizleyemez: çok büyüktürler.
Basitleştirilmiş bir şema: makrofajlar küçük parçaları taşır, büyükler yerinde kalır ve hücreler tarafından yeniden yakalanır — silmenin birkaç seans sürmesinin nedeni budur.
Dövme silmede hangi lazerler kullanılır?
Dövmeler var olduğundan beri onları silme, başarısız ya da istenmeyen bir desenden deriyi temizleme isteği de vardır. Ama özel lazerler icat edilmeden önce bir dövmeyi deriye zarar vermeden silmek imkânsızdı!
Özel nanosaniye lazerler (ve daha sonra pikosaniye lazerler) ortaya çıktığında, pigment parçacıklarını çevredeki deriyi tahrip etmeden (doğru kullanıldığında) parçalamak mümkün hale geldi. Dövme silme, inanılmaz derecede kısa atım süresine sahip özel bir lazer gerektirir. Herhangi bir lazer işe yaramaz: nanosaniye ya da pikosaniye lazer olmalıdır.
Lazer atımının kısa olması neden önemlidir?
Bilgi için:
bir nanosaniye, saniyenin 1/1.000.000.000’idir
bir pikosaniye, saniyenin 1/1.000.000.000.000’idir
Bu çok kısa bir zaman dilimidir!
Örneğin ışık 1 nanosaniyede 30 santimetre, 1 pikosaniyede ise yalnızca 0,3 milimetre yol alır.
Atım neden bu kadar kısa olmalı? Burada fizik kuralları devreye girer. Deride bir dövme pigmenti parçacığını parçalamak için lazer atımı, o parçacığın soğuması için gereken süreden daha hızlı olmalıdır! O zaman parçacık, çevredeki dokuyu yakmaya fırsat bulamadan süperkritik bir parçalanma sıcaklığına ulaşır. Kelimenin tam anlamıyla paramparça olur…
Süreç elbette çok daha karmaşıktır, ama çok basitçe söylemek gerekirse özü budur.
Lazer uygulamasından sonra dövmeye ne olur?
Özünde lazer, deride bulunan büyük dövme pigmenti parçacıklarını daha küçük parçacıklara böler. Bunlar artık bağışıklık hücrelerinin temizleyebileceği hale gelir!
Bağışıklık hücreleri küçük dövme pigmenti parçacıklarını deriden uzaklaştırır ve vücuttan dışarı taşır (bu da basitleştirilmiş bir anlatımdır, çünkü pigment parçacıklarının bir kısmı lenf düğümlerine yerleşir; bunun sağlık açısından bir riski yoktur, bunu başka bir yazıda açıklayacağım). Dövme bu şekilde solar ve deride dövme pigmentinin miktarı azalır. Bu hızlı bir süreç değildir ve çok sayıda tekrar uygulama gerektirir, ancak dövme deride yaralanma ya da iz bırakmadan tamamen silinir (işlemler doğru yapıldığında)!
Her renk ve her dövme silinebilir mi?
Ne yazık ki hayır. Bir dövmenin tamamen silinip silinemeyeceği, aralarında lazer ekipmanının kalitesinin de bulunduğu onlarca etkene bağlıdır. Ayrıca tüm renkler aynı derecede iyi parçalanmaz. Dövme silme lazerlerinin dalga boyu seçenekleri sınırlıdır ve yalnızca lazerin uygun dalga boyuna sahip olduğu renkler silinebilir.
Dövme pigmentinin rengine göre lazer dalga boyu etkinliği tablosu
En yaygın dövme renkleri olan siyah ve kırmızı, en popüler Nd:YAG lazerlerle, 1064 nm (siyah için) ve 532 nm (kırmızı için) dalga boylarında iyi silinir. Yeşil ve mavi için aleksandrit (755 nm) ya da yakut (694 nm) gibi başka lazerler gerekir, ancak bunlar da nanosaniye ya da pikosaniye lazer olmalıdır.
İdeal olarak, en geniş olanaklar için farklı dalga boylarına sahip, hem nanosaniye hem pikosaniye birkaç lazer cihazınız olmalıdır. O zaman dövmelerin çoğuyla başa çıkma şansınız önemli ölçüde artar! Bununla birlikte, basit siyah dövmeler için sıradan bir Çin malı kompakt lazer bile yeterlidir.
Sıkça sorulan sorular
Lazer dövmeyi nasıl siler?
Lazer deride bulunan büyük pigment parçacıklarını daha küçük parçacıklara böler; bunları bağışıklık hücreleri deriden uzaklaştırır ve dövme solar. Bu hızlı bir süreç değildir ve çok sayıda tekrar uygulama gerektirir.
Dövme silmek için nasıl bir lazer gerekir?
İnanılmaz derecede kısa atım süresine sahip özel bir lazer: nanosaniye ya da pikosaniye lazer olmalıdır. Atım, pigment parçacığının soğuması için gereken süreden daha hızlı olmalıdır; herhangi bir lazer işe yaramaz.
Her dövme lazerle silinebilir mi?
Ne yazık ki hayır. Tamamen silinip silinemeyeceği, lazer ekipmanının kalitesi de dahil onlarca etkene bağlıdır ve yalnızca lazerin uygun dalga boyuna sahip olduğu renkler silinebilir.
